adil savaş kuramı

#haber  #ilişkiler  #özgürler 

''adil savaş kuramı, savaşın gerekçesini, koşullarını ve ilkelerini belirlemeye yönelik kuram. savaşın ahlaki boyutları üzerinde düşünmeye, sorgulamaya dayalı, batı kaynaklı bir anlayışı ifade eden adil savaş kuramı, adil savaş, sivillerin savaştaki rolü ve savaşın koşulları hakkında birçok filozof yorum yapmıştır. tarih boyunca filozofların katkılarıyla oluşan savaş ahlakı bazı kurallar gözetmiştir. aristoteles, ibni rüşd, john locke, j.s. mill, cicero ve daha birçok düşünür savaşın kaçınılmaz olması ve hak arayışının niteliklerini betimlemiştir. antik çağlardan modern zamanlara gelene dek savaşın ahlaki boyutu göz ardı edilmeye başlanmıştır. 20. yüzyılın başında savaş hala savaşanlar arasındayken bu yüzyıldaki ı. dünya savaşı ve ıı. dünya savaşı ile savaştaki sivil ölümler artmıştır. savaşlardaki ortalama %10'luk sivil kayıp ıı. dünya savaşında %50'ye, 20. yüzyılın sonunda ise %75'e yükselmiştir. savaşlarda sivillerin rolü ve savaş koşulları hakkında cenevre sözleşmeleri ile bazı kurallar ve yaptırımlar getirilmiştir.''

adil savaş kuramı iki adet teorik öncüle sahiptir. jus ad bellum(savaş açma hakkı) ve jus in bello (savaşın adil idaresi)olarak iki başlıkta toplanan bu kriterler thomas aquinas öncülüğünde oluşan kurama dahil olan filozofların çalışmalarındaki ortak paydaya işaret eder.

jus ad bellum- savaş açma hakkı..

Savaşa gitme nedeni sadece bir şeyleri ele geçirmek veya birilerini cezalandırmak olamaz. Müdahaleler hayatı korumak için yapılmalı. Masum hayatlara zarar vermekten kaçınılmalıdır. Güç yalnızca yanlışı doğru yapmak için kullanılmalıdır. Savaş, bir zümre ya da bir kesimin niyetleri uğruna değil, kamuoyunca belirlenmiş hedefler doğrultusunda gündeme gelmelidir.

jus in bello-adil savaş..

adil savaşın idaresinde ayrım gözetilmelidir. savaş hamleleri düşman savaşçılara yöneltilmelidir. savaşçı olmayanlar kendilerinin yaratmadıkları bu koşullarda mağdur edilmemelidir. sivil konut alanlarının bombalanması, askeri hedef barındırmayan bölgelere saldırılmasından kaçınılmalıdır. askeri tehdit oluşturmayan hiçbir savaşçı ya da sivil hedef gösterilmemeli, zarar verilmemelidir. teslim olanlar,esir edilenler, yaralananlar şiddet görmemelidir.''
devamını gör...
güçlü olanın ahlaka ihtiyacı yoktur denir ya, savaşta da güçlü olan kuralları belirler de diyebiliriz. tabi işler her zaman böyle yürümüyor. insan var olabilmek için dayanışma içinde olmalıdır. güçlü olmak tek başına var olmayı sağlamıyor. eğer öyle olsaydı bugün adil savaş kuramından sadece güçsüz devletler bahsederdi.
devamını gör...
oldukça derin bir konu. savaş terminoloji olarak nedir buradan başlamak gerekiyor. egemen 2 devletin, düzenli ordularının çarpışması muharebedir. muharebelerin bir araya gelmesi savaşı oluşturur. savaş, eskiden cephede yapılan çoğunlukla siperde geçen bir olgudur ancak günümüzde silahlı çatışma son tercih olarak düşünülüyor.

ilk tanımda uzun uzun açıklanmış. savaş, eskisi kadar kolay değil ama hala gerekli. gerekli olduğu için form değiştirip vekalet savaşlarına dönüştü.

gerekli diyorum çünkü kapitalist sistemin içerdiği bir bug var. insanlar sürekli tüketmeli. herkesin buzdolabı olduğunda ya buzdolabı üretimi durmalı ki duramaz ya da buzdolabı olmayan coğrafyaya buzdolabı satılmasının yolu bulunmalı.

diğer yandan askeri harcamalar ve yapılan tüketim de. önemli. bir uçağın havalanması ve rutin görevin tamamlanıp yere inmesinin maliyeti var. bakımı onarımı, attığı füze vs derken ülkelere silah satıyorsunuz.

f35 almak istedik mesela. sonra olması su 55 mi ne alalım dedik rusyadan. sebep ne pkk, yunanistan, liste uzar gider.

işte adil savaş olacaksa sen savaşmayacak muhalifleri savaştırıp onlara silah mühimmat askeri malzeme satacaksın. füze ile vurulan binaların yerine müteahhitlerin gidip vurduğun binanın yerine yenisini yapacak.

paran yoksa da canın sağ olsun. ille cash olmasına gerek yok. altın olur gümüş olur uranyum olur. en likidi petrol doğalgaz.
devamını gör...
st. augustine'den cicero'ya kadar adil savaş üzerine bir çok düşünce adamı fikir üretmişti ama kuramlaştıran st. thomas aquinas'tır.

aquinas’a göre adil bir savaş aşağıdaki şartlarda açılabilir:

1. savaşı bir devlet – prens finanse etmelidir.
2. savaş için adil ve haklı bir sebep bulunmalıdır.
3. savaş insanlar için iyiliğin geliştirilmesi ve olumlu niyetler ile yanlışların düzeltilmesi adına
açılmalıdır.
.
adil savaş kuramına göre savaşa yaklaşımın 3 başlığı var:

- jus ad bellum: savaşın hangi sebepler altında haklı bir şekilde açılabileceğini ifade eder.
- jus ın bello: savaşın haklı bir şekilde gerçekleşmesi için savaş esnasında hangi kurallara uymanın
gerekli olduğunu ifade eder.
- jus post bellum: savaş sonrasında insanların tekrardan yaşama doğru bir şekilde kazandırılması
için nelerin hangi kıstaslara bağlı olarak yapılması gerektiğini ifade eder.
devamını gör...

Bu başlığa bir şeyler girmek için üye olabilirsiniz.

Benzer Başlıklar