asperger sendromu

#tıp/sağlık  #psikoloji 

bu sendromu yaşan kişiler çok iyi bir hafıza sahip olabilir en zor matematik sorularını çözebilir kafadan çok zor matematiksel işlemleri yapabilir fakat insanlarla iletişime geçme ,arkadaşlık becerileri,birlikte yaşama,ilişkiyi sürdürme gibi noktalarda sorunlar yaşarlar.

(bkz: can dostum)
devamını gör...
otistik yelpaze bozukluklarının bir alt grubu olan sendrom.the big bang theory'deki sheldon asperger sendromuna uyuyor.
devamını gör...
otizmden temel farkı
1. otizmde konuşma gecikmesi vardır, hatta yarıya yakınının hiç konuşmadığı söylenebilir. asperger sendromunda konuşma gecikmesi yoktur. nispeten normal bir konuşma olmasına rağmen karşılıklı konuşmaları sürdürmede zorlanır.
2. yüzeysel etkileşime girer, sosyal ipuçlarını algılamada zorlanır ve dilin sosyal kullanımı konusunda beceriksizdir.
3. sosyal yönde bir bozukluk, sınırlı ilgiler ve rutinler vardır, ama otistik bir çocuğa göre daha azdır.
4. otistik çocukların yüzde yetmişbeşi zeka geriliğine sahiptir, asperger sendromu olanlar normal veya üstü zekadadır
şeklinde sıralanabilir.
asperger sendromu olan dünyaca ünlü amerikalı bir veteriner olan temple grandin'in öyküsünü okuyabilir, biyografik türde filmini izleyebilir, internette arama yaptığınızda ise filmin online olarak izlenebileceği pek çok sitenin var olduğunu görebilirsiniz.
devamını gör...
kızlarda teşhis edilmesi çok daha zordur. çünkü malumunuz biz bayanlar rol kesmekte iyiyizdir ve istersek kısmen de olsa normal davranabiliriz.
devamını gör...
my name is khan' a konu olan rahatsızlığın adı.

--- alıntı ---

çocukluk çağında ortaya çıkan genetik geçişli bir sorundur. sendromun ana belirtisi aşırı içe kapanıklık durumudur. tekrarlayıcı davranışlar, tekdüze bir konuşma, belli bir konuya abartılı ilgi diğer önemli belirtilerdir.

--- alıntı ---

devamını gör...
dr house dizisindeki topal doktor'un düçar olduğu psikolojik rahatsızlıktır.
devamını gör...
asperger bozukluğu olarak da bilinir.
rahatsızlığın adı, avusturyalı çocuk doktoru hans asperger’den gelmektedir.
zira asperger, 1944 yılında, tedavi için gelen sözel olmayan iletişim becerileri eksik, yaşıtlarıyla empati kuramayan ve fiziksel olarak sakar olan çocukları tanımlamıştır.

tanımlayacak olursak; sosyal etkileşimde zorluklar ve sınırlı, stereotipik ilgi ve etkinliklerle tanımlanan otistik spektrum bozukluklarından biridir. dil ve bilişsel gelişimde genel bir gecikme olmamasıyla otizm gibi benzer rahatsızlıklardan ayrılır, tabi bu durum farkedilmeme gibi dezavantajlar doğurur.
motor sakarlık ve atipik dil kullanımına sıklıkla rastlanır.
devamını gör...
bir türlü yazamadığım ama en çok yazmak istediğim tanım, tanı, sendrom, bilmem ne. neden yazamıyorum, yazınca neden silmek zorunda hissediyorum bilmiyorum. bir farkındalık oluşturmak gerekiyor ama onu biliyorum.

yüksek işlevli otizm olarak bilinir ancak bu hala tartışılan bir konudur. zaten dışarıdan kolay kolay fark edemediğiniz bir insan size asperger sendromluyum dediği zaman aklınıza gelen şey otizm olmaz. zaten onlar bazı bilim adamları gibi ben otistiğim diye gezmez. davranışları gayet normaldir sadece farklıdır. değişik bulunurlar ama hiçbir zaman anormal olarak görülmezler. hatta garip bir saygı hali bile uyandırırlar çevrelerinde ve hatta bazen çok ciddi tepki bile çekebilir.

konuya girmeden önce şunu belirteyim. psikoloji sürekli yenilenir. sürekli tazelenir. antisosyal bozukluk ile ilgili daha düne kadar empati yapamıyorlar denilirken şimdi şöyle söyleniyor. bir empati düğmesine sahipler ve istedikleri zaman empati düğmelerini açıyorlar. bazı sendrom ve bozukluklar üvey evlattır. bir tane psikolog ortaya çıkmış, madde madde antisosyal bozukluğu anlatmış, bugün hala internet üzerinde bu yazı var. kimi izledin? kaç antisosyal bozukluğa sahip insanın tedavisini üstlendin? neye göre belirledin tüm bu maddeleri? plan yapamadığını söylüyor mesela, peki seri katiller nasıl cinayet sonrası yakalanmıyor. çoğunda antisosyal teşhisi varken bu adamların plansız cinayet işlediğini söyleyebilir miyiz? madde madde çürütebilirim. bunun üzerine yüzlerce kitap ve makale okudum. üzerlerine yapışan bu katil ve her an katil olabilirler algısı yüzünden bu bozukluğa sahip biri tedaviye elbette yanaşmaz. sonra şöyle diyorlar. tedavi için kendisi adım atmaz. tamam ama sen onu madde madde kötülürken tedavi için neden adım atsın?

haliyle sen %40 özür oranı vermeyi uğraşırken asperger sendromlu tedavi istemiyor, aileler hiç istemiyor. zaten bir çok doktor bu teşhisi koyamıyor. depresyon ve ilaç tedavisi konusunda çok ustalaşmış durumdalar. asperger sendromu teşhisi alana kadar 3 ayrı teşhis alabilirsiniz bu ülkede. öncesinde erkeklerin yaşadığı bir durum olduğu düşünülürken aynı oranda kadınların yaşadığı ortaya çıkmış. şimdi şöyle söyleniyor. kadınlar kendi teşhisini koyarsa doğru kabul ediyoruz. yani bilim diyor ki biz çok bir araştırma yapmadık, 74 yıldır geldiğimiz nokta bu, biz bunu yaygın gelişimsel bozukluk içine koyduk ama kendi aramızda içinde olmaması konusunda hala tartışıyoruz.

bir doktor, uzman ya da buna benzer bir şey değilim. ben deneyimlerimden bahsetmek istiyorum. çünkü asperger sendromlu çocuklar otizmli çocuklar gibi fark edilmiyor ve bu ülke sınırları içinde inanılmaz eziliyorlar. eğitim hakkından yararlanamıyor. oysa ilgi alanı olan konuyla ilgili yetiştirilse inanılmaz başarılı olabilir. uzay, arabalar, müzik ya da farklı bir konuya ilgi duyan bu çocukların ilgisinin içinden çıkamadığı durumda doğru bir yönlendirme ile neleri başaracağını düşünün. bugün bir çok bilim adamının asperger sendromlu olduğu söyleniyor. bizim ülkemizden ne çıktı?

çocuğunuzun asperger sendromlu olduğunu düşündüğünüz noktada şiddet uygulamak, onu banyoya kilitlemek, sırf ilgi alanından çıkıp sosyalleşmesi için sokağa atmak tedavi yöntemi değildir. adam olsun diye yapılan bu tür şeylerin hiçbir faydası yok. asperger sendromlu çocukların ilgi alanı genişletilebilir. sosyalleşmesi için en baştan yardımcı olunabilir. mimiklerin anlamları öğretilebilir. ağlamak, gülmek, gülümsemek ve şaşırmak gibi. mimik çalışmasını sağlayabilirsiniz. empati üzerine çalışmalar yaptırabilirsiniz. vücut dili okumayı öğretebilirsiniz.

karşınızda insanları anlamayan ama sosyalleşmek için can atan bir çocuk var. üstüne beyni parçalama yeteneğine sahip. insanları anlamaya çalışırken o insanların ruhunu görmeyi öğrenecek. bu çocukların inanılmaz yetenekleri olabilir. sosyal ve motor becerilerinde zayıf olması gibi detaylara takılmayın. onun beyni bulunduğu çevreye alışmak için ona yardımcı olmak için hazır. inanılmaz iyi bir analiz yeteneğine erişebilir. bugün saf, mecaz anlamları anlamayan, akranları tarafından ezilen çocuğunuz yarın o insanların karşısına geçip tüm zayıflıklarını onların yüzlerine söyleyebilecek duruma gelecek.

asperger sendromlu çocuklar empati yapamadığı için çok dürüst bir şekilde düşündüklerini söyler. düşündüklerini sosyalleşmek için kullanmadığı için düşüncesiz biri gibi görünebilir. sinsi ve tehlikeli olduğu zannedilir. ağlayan insan için acaba niye ağlıyor diye düşünebilir. benim önerim çocuğunuza duyguları anlatmanız. duyguları tanımlayamayan bir çocuk var karşınızda. hissediyor ama tanımlayamıyor. hissettiği şeyler ilgi alanından aniden kaçışıyor. bu yüzden bir şey hissettiği zaman kağıda yazmasını söyleyin. unutacaktır. mutlaka tekrar edin. ona kural olarak koyun bunu. o duygunun karşısına duygunun adını yazın. duyguları öğrensin. duygular hakkında okusun. duyguların tüm insanlara nasıl hissettirdiğini bilsin. bu empati yapması için zemin hazırlayacak.

çocuğunuzun kuralları var. çok kuralcı olabilir. madde madde kurallarını yazabilir. dua ederken bile öncesinde kağıt üstünde tasarlayıp sonra Allah'a okuyabilir. koyduğunuz kurallara sürekli uygun davranabilir. anlaşabilmek ve sözünüzü dinletebilmek için saatleri kullanarak kurallar koyun. mesela saat 11.00 yemek saati. yoksa inatlaşır. bu çocuklar çok inattır. acıya duyarlılığı sizin gibi olmadığı için ne dövdüğünüz için müthiş bir acı duyup bunu ceza olarak algılar ne de onu neden dövdüğünüzü algılayabilir. sebep sonuç ilişkisi kuran sizsiniz. böyle bir çocuğu zaten neden dövüyorsunuz o da çok başka konu. ayrıca saat 11.00 yemek saati ise her gün beklentisi bu olacak. kendinize güveniniz yoksa saatleri kullanarak kurallar koymayın. kurallarınızı yazılı olarak iletin. onun koyduğu kurallara uyun.

dikkatini ilgi alanı olduğu konu hariç dağınıktır. disleksi ile beraber izleyebilir sendrom. kitap okurken aynı anda müzik dinlemesini ya da ders çalışırken aynı anda yürümesini sağlayabilirsiniz. yemek yerken televizyon izleyebilir. bir film izlerken aynı anda resim yapabilir. bir şekilde dikkatini iki farklı şeye vermek isteyebilir. böyle daha başarılı olabilir. dikkatini sadece böyle toplayabiliyor olabilir.

çocuğunuza hayvanların ve insanların fiziksel durumlarda canının yandığını öğretmeniz gerekir. bir şeylerin içini açmak konusunda son derece istekli olan bu çocukların bir böceği ya da farklı bir türü ameliyat ettiği ile karşılaşabilirsiniz.

vücut temasından ya çok hoşlanır ya hiç hoşlanmaz. cinsellikten ya çok hoşlanır ya da hiç hoşlanmaz. vücut mahremiyeti çok üstün durumdadır. bazı insanların vücuduna dokunmasını ister, bazı insanların temasından hoşlanmaz. eğer tek başına oturmak istiyorsa saygı duyun. rehberlik öğretmenine durumu anlatın. ona dokunmadan önce izin isteyin ya da eliyle sizin elinizi bırakın vücudunda gezdirsin. dokunmasından hoşlandığı yerleri size öğretmesine izin verin. bu duruma alıştırmaya çalışın.

tek taraflı iletişim kurabilir. gel dersen gelir, git dersen gider. mecaz anlamlardan anlamaz. yalan söylenmesinden asla hoşlanmayabilir. son derece dürüst biridir. karşı tarafın hatasını gördüğü an hızla uzaklaşabilir. yabancılaştığı an göz temasını tamamen kesebilir. yıllarca göz teması kurmadan sizinle aynı evde yaşayabilir. küstürmeyin. güvenini sarsmayın. onlarla yaşamak zor ama güzeldir. tek taraflı iletişim kurduğu zaman bunu ona düzgün şekilde söyleyin. ayıp olur diye düşünmeyin. susması gereken yeri öğretin. insanlarla soru cevap şeklinde iletişim kurmaya alıştırın.

yürüyüş bozuklukları görülebilir. kız çocuklarında topuklu ayakkabı, daha dik yürümesi için başının üstüne koyulacak bir kitap ile sorunu aşabilirsiniz. bırakın topuklu üzerinde gezinsin etrafta. dik yürümediği her an mutlaka dik dur diyin. kamburlaşma hali sürekli tekrar edebilir. vücut kendini rahat bırakabilir. içe basma sorunu görülebilir. ellerini havada tutabilir. bunlar bir süre sonra aşılacak sorunlar. deneyin ve öyle kalmasına izin vermeyin.

bisiklete binmek gibi şeyler onun için zordur. bisiklete binmek istiyorsa başında durun. korku duygusu çok gelişmediği için kaza sonrası ders alma görülmez. adrenalin hoşuna giderse o bisikletle çok acayip şeyler yapabilir. korkuyu öğretin. kazaları öğretin.

bunun yanında korkuyu bilmeyen çocuk dışarıyı güvenli bulmayabilir. sokağa çıkmasını istiyorsanız ama istemiyorsa oturup nedenlerini anlatmasını söyleyin. harita ve krokilerden yararlanın. yaşanacak tehlikelere karşı önlemler geliştirin.

ses, koku, tat ve ışık konusunda son derece duyarlıdır. kabus ve migren ile savaşma ihtimali çok yüksek. sesleri öğretin mutlaka. onunla gece uykusuz kalın ve tüm seslerin nedenlerini sıralayın. siz duymuyor olabilirsiniz. uydurun. böcek ya da eşyaların genleşme sesi olabilir. bu sesleri beyni korkunç yaratıklara dönüştürebilir. engelleyin bu durumu. kulak tıkaçlarından yararlanabilirsiniz sokağa çıkarken ya da seslere alıştırabilirsiniz.

bebekliği sırasında kapı zili sesi ya da herhangi bir ses nedenli çığlıklar atabilir. direkt olarak otizmli diyecek mutlaka doktor bulabilirsiniz. sesleri algılama şekli nedenli o yaşta irkilme, ağlama ve kilitlenme türü krizler görülebilir. bu tür bir durumda hastaneye götürdüğünüz zaman doktor polis çağırabilir. şiddet uygulamak ya da benzeri bir şey ile suçlanabilirsiniz. bunlar sesleri algılama şekli ile alakalı. sese yavaş yavaş alıştırın. televizyon en kısık, ses artıyor yavaş yavaş, biraz daha mesela. ışık aynı şekilde. buna uygun anahtar düzenekleri var, onları kullanabilirsiniz böyle bir farklılık görürseniz. kendi sesinize yine böyle alıştırın. arabaya binmek istemeyebilir motor sesi nedenli. küçük yaşta alıştırmak gerekiyor.

bu inanılmaz algılama şekli nedenli müzik konusunda belli bir yeteneğe sahip olabilir. şarkıyı dinlerken nota hatasını anlayabilir. piyano ya da farklı müzik aletlerine yönlendirmek çocuk için daha iyi olabilir.

daha bahsedilecek çok şey var aslında. aspergerli çocuklar beceriksiz ya da aptal değil. sadece farklı olduğu durumlar var. tedavi konusunun ben çok zor olduğunu düşünmüyorum. ilgi ve sabır ile yıllar içinde topluma uygun ve yaşıtları gibi davranan bir çocuk yetiştirmek mümkün.

bu sendroma sahip çocukları ve yetişkinleri sevin. yargılamayın. sizin gibi düşünmesini beklemeyin. onlarla iletişim kurmak çok zor değil. net olmak yeterli.

ediş: ah en önemlisi. rutin ve kural konusunda takıntılı olduğu için ne zaman bir rutin belirlerse hemen o rutini çaktırmadan bozun. imkansız değil. baştan müdahale ederseniz rutini konusunda takıntısı oluşmaz ama sürekli yeni rutinler oluşturacak. sosyal hayatına zarar vermeyecek rutinler konusunda müdahale etmeyin, sıkıntılı bir rutin ise o saatte, tam o anda mutlaka olayın içine girin. mesela hep aynı battaniye ile uyumak isterse ve siz o battaniyeyi yıkayıp kurutamadıysanız uyumayı istemez, huzursuz olur ya da battaniye ile banyo yapmak isteyebilir. mesela bu kötü bir takıntı. böyle bir durumda battaniyeyi ilk baştan ortadan kaybetmek gerekiyor. bunlara dikkat edilmesi ve sürekli takip edilmesi gerekir.
devamını gör...
bu konu çok uzun olduğu ve genel anlamda internet üzerinde sadece tanım ve belirtileri olduğu için bir süre daha devam etmek istediğim farkındalık şeysi. bu sendroma sahip çocukların aileleri araştırırsa ya da kim olduğunu hala çözememiş bir kadın varsa ve bu içlerinden birine ulaşacaksa bile benim için yeterli.

şimdi her teşhis doğru olacak diye kesin bir kural yok. mesela asperger sendromlu çocuk rutini değiştikten sonra, müdahale edemedikten sonra bazı sorunlar yaşayabilir. vücudu buna inanılmaz bir tepki verebilir. mesela yoğun el titremesi, geçmişini hatırlamamak, yürürken yalpalama gibi. zaten yanında genellikle anksiyete görülebilir. kaygı hali fazladır. doktora gider, muayene edilir, doktor bir kaç şey sorar. şüpheli teşhis travma sonrası stres bozukluğu. 10 dakika içinde. hastaneye yatması istenir. peki sendromlu rutin hayatını bitirip nasıl tedavi için hastaneye yatacaktır? mesela hastaneye götürdüğünüz çocuk bir anda otizm teşhisi alabilir. rehabilitasyon merkezinde öğretmenleri tarafından izlenir ve hayır otizmli değil denilir, aile bu sefer kesin çocuğum cinli der, bir sürü saçma hoca ile görüşülür, bir ton para kaptırır sahte hocalara. bir ihtimal dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu teşhisi alabilir. hala doğru teşhisi alamadı. doktor hıı sen bizden daha mı iyi biliyorsun desin kesinlikle hayır bilmiyorum derim. 29 yıllık tecrübeme ve yaşananları bilerek konuşuyorum ben. 1 sene izlemiş doktor asperger sendromu ama bu teşhisi ben koyamam, bir kadın olarak buna sen karar verebilirsin diyorsa demek ki teşhis konusunda bir sorun var. gerçi bu da erkek ve kadın aspergerliler arasındaki fark ile ilgili. kadın sosyal zekası daha gelişmiş ve sosyal hayata daha kolay uyum sağlayan bir varlık. haliyle asperger sendromunda şanslı taraf.

şimdi başlayabilirim. bugün biraz rutin hakkında konuşmak istiyorum.

asperger sendromunda kimse birbirine çok benzemez. herkes belirtilerin bazılarını, bazıları hepsini, bir kısmı belirtileri daha farklı hale getirebilir. beyin inanılmaz bir şey. ona anlam vermek zor. bir rutin sevdası var o kesin.

genetik olarak asperger sendromuna sahip bir çocuk düşünelim. yine disleksi var. hem disleksi hem asperger sendromunu kendi yöntemleri ile en aza indirmiş bir yetişkin, o yetişkini büyüten insanlar tarafından bu çocuk farklı ve sana çok benziyor denildiği an devreye girmiş. disleksi ( ayna görüntüsü, çarpım tablosu ezberleyememe, heceleme sorunu, noktalama işaretleri konusunda eksiklikler, sağı ve solu karıştırma ve niceleri) 1 senelik çaba ve kendi geliştirdiği yöntemler ile disleksi sorununu çözmüş ve eğitim sisteminin 4 sene boyunca öğretemediği her şeyi öğretmiş. sıra asperger sendromuna geçmiş.

çocuk inanılmaz rutinler geliştiriyor. deneme amaçlı saatler söylüyor. mesela her akşam saat tam 21.00 masaj saati. çocuk saatin başında, bundan hoşlanmasına gerek yok. masaj saati belli ve yaptırmak zorunda hissediyor kendisini. masaj tam saatinde yapılıyor. ertesi gün yine aynı. yine. çocuk saati asla kaçırmıyor.

deneme amaçlı bugün olmaz diyor yetişkin. gidiyor çocuk. geri geliyor. masaj yapmayacak mısın diye soruyor. hayır deniyor. yeniden geliyor. sonra yeniden. gün boyu geliyor ve o gece uyumuyor. rutini değişti. sabah yeniden soruyor. sonra yeniden. büyük bir sabır örneği gösteren yetişkin hayır demeye devam ediyor ve bir anda masaj için çağırıyor. saat 21.00 değil. saat kaç sorusuna cevap vermiyor. masaja başlıyor. tekrar saati soruyor. saatin önemli olmadığını ve canları istediği zaman buna bazen ama her gün devam etmeyeceğini söylüyor. çocuk 21.00 konusuna takıntılı. niye?

rutin!

kahve içme saati bile belli olan yetişkin ile çocuğun savaşı başlıyor. saatler koyuyor yetişkin. her şeyin saati var. o saatleri aniden iptal ediyor. aklı karışmış bir çocuk çıkıyor ortaya. uyku saati 22.00 diyor. saat 21.00 'e çekiyor. sonra 23.00. uyumayı istemeyen, sürekli huzursuz olan ama bir şekilde hiçbir şeyi kontrol etmeyen çocuğun dikkatini başka şeylere çekmeye başlıyor. ne zaman saatleri sorsa hızla aklını karıştırıyor. bir gün uyurken el tutuşan çocuk her akşam bunu istiyor. banyosunu o gün bir arıza nedeniyle kovaya doldurulan su aracılığı ile yaptıysa bunu talep ediyor. bir oyuncak bebeğini rutinin içine alıyor ve onu bulamazsa sabaha kadar ağlıyor. okulda bir grup içine giremiyor. arkadaşlarının alay konusu. ağlayan yetişkini görüyor ve niye ağlıyorsun bile demiyor, sohbet etmeye çalışıyor.

saf. dünya tatlısı. minicik bir bebek.

beyni sürekli bir rutin geliştirmek istiyor. bu yüzden geliştirdiği rutin izleniyor. zararsız olanların onunla kalmasına izin veriliyor. hayatını etkileyecek olanlar hemen iptal ediliyor. daha fazlasını geliştirememesi için izleniyor. dalga konusu olmaması için, arkadaş edinsin diye yetişkin tarafından bir sınıf dolu çocuğa hediyeler dağıtılıyor. yetişkin gizemli kalıyor ki o saygı hali çocuklar görür görmez geçmesin. hediyelerin o çocuk nedenli geldiğini bilen çocuklar arkadaşlığa başlıyor. arkadaşlık kuran fazlasını alıyor, bir tür hediyeleşme hali. asıl adı rüşvet. çocuk arkadaşlık ilişkileri geliştikçe, grupların içine girdikçe huysuz ve uyumsuzluğunu aşmaya başlıyor.

bu noktadan sonra empatiye geçiş yapılıyor. bu mimik ne anlama geliyor? peki bu? sence o çocuk neden ağlıyor? bana neden ağladığını söyler misin?

neden ağladığını söyleyemiyor. öylece göz teması kuruyor. tehlike içinde olduğumu düşünüyorum ve seni bekliyorum bakışı bu. gözünü kırptığını bile göremezsiniz böyle bir anda bazı sendromluların. sen şu an böyle olduğu için ağlıyorsun. istediğin olmadı. bunun adı hırs.

sana söylediği şey nedenli üzüldün, seni hayalkırıklığına uğrattı o. kırıldın.

onu göremediğin için ağlıyorsun. bunun adı özlemek.

arkadaşının iterken memelerine dokunmasının adı aşk değil.

arkadaşının bacak arasına vurması senden hoşlandığı anlamına gelmez.

bu çocuklar cinsiyetçi rolleri anlamaz. beyinleri bazı şeyleri çok değişik anlamlara sokabilir. cinsiyetçi rollerin öğretilmesi gerekiyor. kadının davranış biçimi. erkekler nasıl davranır. toplumsal kurallara uygun bir hale sokulması gerekiyor. yaşadığı ülkenin kültürüne uygun davranmazsa ilerleyen hayatında garip erkekler tarafından duygularını saklamaması cinselliği çağrıştırabilir ve başı belaya girebilir. mutlaka öğretilmesi gerekiyor.

cinselliği keşfetmeye başladığı yaşlarda memesine, bacak arasına vurulmasını o saf aklı cinselliğin içine sıkıştıracak. aşkı anlatın. sevgiyi. doğru zamanı. korkmayın. çocuklara verilen cinsellik eğitimi onların birer azgına dönüşmesi için zemin hazırlamaz.

gece onunla uyanık kalıp tüm sesleri mutlaka anlatın. kabus gördüğü zaman hepsini gerçek zannedebilir. kabus görmüş gibi anlatın. rüyalardan bahsedin. bunu herkesin yaşadığını anlasın.

sokağa çıktığı zaman araba seslerinden korkup çığlık atabilir. sesleri öyle algılamış olsanız aynı şeyi yaparsınız. seslerin bir tür tehlike alarmı olmadığını ispat etmelisiniz. bağıra bağıra şarkı söyleyin beraber. kapı ziline basıp kaçma oyunu oynayın. aniden böö yaparak sizi korkutmasını sağlayın. sıra size geçsin. aniden çıkıp yüksek sesle bağırın. televizyon sesini yüksek açın. korkularını oyuna dönüştürün. asansöre binmiyorsa asansöre binmecilik oynayın. aniden kaybolma korkusu varsa saklambaç oynayın. seslerden korkuyorsa sesler ile ilgili oyunlar oynayın. arabalardan korkuyorsa akülü araba alın. dar alan korkusu varsa kutuların içine koyun onu ve bunun oyun olduğunu söyleyin. yüzlerce yenilmiş korkudan bahsediyorum. yüzlerce korku. yüzlerce endişe. hepsinin üstesinden gelmiş minik bir beden.

ve yemek sorunu. her meyvenin tadı size göre farklı ama ona göre aynı. sebzelerin bir tadı olmayabilir. sevdirmenin yolu onun emek vermesi ile aşılabilir. yemeğin içine katacağı tuz bile yemeği ben yaptım demesine ve yemesine neden olabilir. meyveyi tabağa koyması mesela. karşınızda dünyanın en saf, en temiz, en aklında kötülük olmayan varlıklarından biri var. onu bir şeylerin içine katıp kandırmak kolay.

bazen kimseyle iletişim kurmak istemeyecek. belki bazen onu parka götürmek istediğiniz gün odasında parkta düşüp öleceğim diyip sallandığını göreceksiniz. bir endişenin üstüne gitmenin yolu onun gerçekleşmediğini ispat etmekten geçer. rahatlamak için vücudu kendi yöntemlerini geliştirebilir. mesela koltuğa ters olarak oturmak. baş halının üstünde ayaklar koltuğun tepesinde. ağlarken sallanma ya da sallanma hali. belki halının kenarlarına basmadan saatlerce dönüp dolaşma. engellemeyin. bırakın rahatlasın. tanımlayamadığı bir şeyin endişesi içinde. kendini rahatlatmaya çalışıyor. doğru şekilde davrandıktan sonra o endişeler bitecek ve bunları yapmayı bırakacak.

bu çocuklar siz dövseniz, sövseniz, nefret etseniz bile zarar gördüğünü anlamaz. size tekrar koşar. sanki az önce dayak yememiş gibi. ona seni sevmiyorum dememişsiniz gibi. yetişkinler için durum yine bu. bir anda birinde hata görüp hemen görüşmeyi kesen aspergerli sizi sevdiği için sizin yaptıklarınızı görmez. size kızamaz. kin duyamaz. nefret edemez. sevgisi tamamen saf haldedir. bunu sizin gibiler anlayamaz.

onun duygularını incitmeyin. onu kırmayın. nasıl olsa anlamaz diyip her istediğinizi yapmayın. ondan nefret etmeyin. sizi seviyor. çok seviyor. kimse sizi onun kadar sevemez. bu kadar plansız, içinde hiçbir niyet taşımayan bir sevgiyi başkasında bulamazsınız.

adalet duygusu çok gelişmiş olabilir. yıllarca, belli 15 yıl bu olanları görmez ama gördüğü an sizinle ödeşmek isteyebilir.

o saf, o anlamaz dediğiniz insan sosyal ilişkileri bir gün çözmüş, analiz yeteneği inanılmaz, insanların açıklarını gören normal ve üstü zekaya sahip. böyle birinin adalet duygusu nedenli sizden alacağı intikam ile baş edemezsiniz. kendinizi savunamazsınız. eğer takıntıya dönüşürse 15 yıla 15 yıl atak yapar.

bunun yanında kurallarını çok küçük yaşta belirleyebilir madde madde. bunlara ulaşın ve okuyun. değiştirilmesi gereken kurallar konusunda ona cesaret verin.

vücuduna dokunmasını istemediği anlarda başkalarına karşı saldırgan olabilir. vurabilir, itebilir ve yaptığı şeylerin sonuçlarını göremez. deli gibi güçlü olur o anlarda onlarca kişi tutamaz. o kırılgan, masum ve ufacık görünen şey bir adamı dövebilir. bunun yanında sevgisini dokunarak, vurarak gösterebilir. o da başka bir konu. uzadı çok.

şimdi susuyor ve tüm asperger sendromlulara kocaman öpçükler gönderiyorum. sizi seviyorum minişkolarım.
devamını gör...
zekâ katsayısı aşmış olan sendromdur ayrıca.

asperger sendromlu “tanıdıklarımızın” küçük bir listesi:

1) albert eistein (asperger sendromlu) +disleksi.

2) beethoven (asperger sendromlu) +okb.

3) van gogh (asperger sendromlu) +epilepsi.

4) ısaac newton (asperger sendromlu) +epilepsi.

5) leonardo da vinci (asperger sendromlu) +disleksi.

6) benjamin franklin (asperger sendromlu).

7) goethe (asperger sendromlu).

8) napolyon bonapart (asperger sendromlu).
devamını gör...
celal şengör de asperger sendromuna sahip isimlerden biri.
devamını gör...

Bu başlığa bir şeyler girmek için üye olabilirsiniz.

Benzer Başlıklar