kendini bil

1 /
İnsanın tüm hayatı kendini keşiften, bilmekten ibaret. İnsan öyle derin öyle büyük ki. Bir büyüğümden adem derin karanlık demektir diye işitmiştim. Allah uzayı ademe bir misal olsun diye derin ve karanlık yaratmış.
veya kendini tanı.. eski yunan'ın ünlü bir bilgesine ait söz.. delfi tapınağının tam girişinde de yazar.. hayata dair her şeyin kendini tanımakla başladığını söyler..
felsefenin özüdür kendini bilmek, elbette el elden
üstündür, farklıdır. herkes eşit olacak değil, çünkü fark
var!

bu söz, delfi'deki apollo tapınağı'nda "gnothi seauton" olarak yazmaktaydı, evet, ve bunu aristo ve sokrat başta olmak üzere eski yunan filozofları da sıkça kullanmaktaydı. hepsi bu değil tabi, farklı uygarlık ve
kültürlerde bu vecizeye yakın kullanımlar da vardı.

kuşku duyulmaz ki, kendi içinde bir hikmet barındırmaktadır. ve elbette barındırdığı mana kişiden kişiye farklılık gösterebilir, hedonist olanın ya da anarşist olanın ile hümanist olanın kendini bilmesi bir olabilir mi?

kavramın apollon tapınağında zuhur etmesinin temel nedeni, bir etiği olması ve estetiği öğütlemesidir. bu nedenle kendini bilmenin de bir ölçüsü olmalı ve o da "ölçüyü aşma" ilkesidir. bu ilke, antik dönemde bilinir ve itimat gösterilirdi.

günümüzde ise, ölçüsüz olarak kullanılan "kendini bil" ilkesiyle nasıl egonun esiri olunduğunu ve pornografi ve şiddet merkezli kişilik yapılarının oluştuğunu görüyoruz. hatta postmodernizm de buna dahildir.