enfüsi tefekkür

iki türlü tefekkür çeşidinden içe dönük olanıdır. psikoloji ve sosyoloji olarak geçen, insanın davranışlarına ve ruh haline bakarak çıkarım yaparak Allah'ın esma ve sıfatlarını görmeye çalışmaktır. kişi, kendine ve başkalarına bakarak sebep-sonuç ilişkisini inceler. bunlarda Allah'ın esmasının ve sıfatlarının etkilerini düşünür. enfüsi tefekkür, her ne kadar sebep-sonuç ilişkisi ve onun muharriklerini incelemek şeklinde olsa da iç muhasebe olarak da nitelendirilebilir.

bir örnek vermek gerekirse, insanlar sanatını başkalarına göstermek ister. bunun sebebi olarak "ego tatmini" denilir. fakat durum tam olarak öyle değildir. kainattaki her şeyin bir kemali vardır ve daima o noktaya doğru meyillidir. tohumun kemali ağaç olup meyve vermektir. buraya kadar olan kısmı afaki tefekküre yani dışa dönük tefekküre örnek verilebilir. işte insanlardaki kabiliyetler ve yetenekler de bir tohum gibidir. insanlar o yetenekleri çalışma toprağı ile ve gayret suyu ile yeşillendirir. o kabiliyet sümbüllenerek ağaç olur ve meyve vermeye başlar. hem görünüşüyle insanlara hoşnutluk verir hem de meyvesiyle insanlara faydalı olur. işte bu kabiliyetin ağaç olup meyve vermesi onun zirvesidir ve en büyük lezzetidir. bu yüzden sahibine de bir miktar lezzet verir. tabi kişi bunu insanlara faydalı olmak için değil de nefsini tatmin etmek için kullanırsa o zaman denildiği gibi ego tatmini olur.

cenab-ı hakk'ın kainatı yaratma sebebi de buradan kısmen anlaşılabilir. fakat biz ihtiyaç duyuyoruz, o'nun ise hiçbir şeye ihtiyacı yoktur.
devamını gör...

Bu başlığa bir şeyler girmek için üye olabilirsiniz.

Benzer Başlıklar