tirmit mantarı

1. (Tematik)
şžapka
5-15 cm kadar büyüklükte, kuru ve et gibidir, hiçbir zaman yapışŸkan olmaz. gençken yarım küre şŸeklinde tümsek olup olgunlaşŸınca açılır ve derin olmayan huni şŸekline dönüşŸür, üst tarafı düzensiz, dalgalu gibi bir hal alır. kenarı başŸlangıçta içeri kıvrıktır, daha sonra düzensiz olarak dalgalı olur. gençken sarımtırak kahverengi olgunlaşŸınca kırmızımsı kahverengi olan mantarın iki formu vardır: kırmızı kahverengi tipi iğŸne yapraklı ağŸaç ve kayın ormanlarında yosunlar arasında gelişŸir, ateşŸ sarısı tipi yalnızca kayın ve meşŸe ormanlarında bulunur.

lameller
gençken sarımsı beyaz turuncu, olgunlaşŸınca sarı açık kahverengidir, dokunulduğŸunda kahverengi olur. bol miktarda beyaz sıvıya sahiptir. oldukça sık olup sap üzerinde az olarak aşŸağŸı devam eder.

sap
12 cm kadar uzunlukta ve oldukça kalın, sağŸlamdır. mum gibi bir örtüsü vardır. şžapka ile aynı renkte veya birazcık daha açık, şŸapka tarafındaki birkaç santimetrelik kısımda sarımsı, diğŸer kısımlarında kırmızımtırak kahverenktedir.

etli kısım
gençken yumuşŸak, beyaz, olgunlukta sünger gibi, katı ve açık sarıdır, daha sonra yavaşŸ yavaşŸ kahverengi lekelilik kazanır.

spor izi
ã‡ok açık kırmızımtırak sarıdır.

yetişŸme yeri ve zamanı
temmuz ve eylül arasında yapraklı ağŸaç meşŸçerelerinde bilhassa kayın ormanlarında ve sınırlarında, bazen çam meşŸçerelerinde gelişŸir.
badem gibi latif tadı, balık gibi kokusu vardır. kolay tanınabilen bir mantardır, bilhassa bol miktarda çıkarılan beyaz sıvısı ile iyi ayırdedilebilir, bu sıvı çok lezzetlidir, renk değŸişŸtirmez ve balık kokusundadır. taze mantar kesildiğŸi zaman bol miktarda beyaz sıvısı akar, halbuki kuru ve yaşŸlı nümunelerde bu özellik yoktur, yani yaşŸlı mantar numuneleri beyaz sıvıdan yoksundur. salamura edilmişŸ balık gibi olan kokusu, mantar numuneleri öldükçe artar. yenilebilen iyi bir mantardır, hatta çiğŸ olarak bile emniyetle yenebilir. tuzlanıp baharatla muamele edildiğŸi, sıcak yağŸda kızartıldığŸı zaman çok lezzetli olur. kızartılırken lamelleri yukarı gelecek şŸekilde tavaya konulmalıdır. ã‡orbalar için de iyidir. bununla beraber, tadı çok acı olan ve şŸapkasının ortasında konik bir çıkıntı bulunan lactarius rufus ile karışŸtırılmamalıdır, bu mantar zehirli değŸildir fakat yenmesi lezzet bakımından tavsiye edilmez. bir lezzet denemesi yapmak üzere latif olduğŸundan emin olmak için küçük bir parça çiğŸ olarak tadılabilir.

http://www.ogm.gov.tr/sites...
devamını gör...
2. (Tematik)
åžapka
5-15 cm kadar büyüklükte, kuru ve et gibidir, hiçbir zaman yapışkan olmaz. gençken yarım küre şeklinde tümsek olup olgunlaşınca açılır ve derin olmayan huni şekline dönüşür, üst tarafı düzensiz, dalgalu gibi bir hal alır. kenarı başlangıçta içeri kıvrıktır, daha sonra düzensiz olarak dalgalı olur. gençken sarımtırak kahverengi olgunlaşınca kırmızımsı kahverengi olan mantarın iki formu vardır: kırmızı kahverengi tipi iğne yapraklı ağaç ve kayın ormanlarında yosunlar arasında gelişir, ateş sarısı tipi yalnızca kayın ve meşe ormanlarında bulunur.

lameller
gençken sarımsı beyaz turuncu, olgunlaşınca sarı açık kahverengidir, dokunulduğunda kahverengi olur. bol miktarda beyaz sıvıya sahiptir. oldukça sık olup sap üzerinde az olarak aşağı devam eder.

sap
12 cm kadar uzunlukta ve oldukça kalın, sağlamdır. mum gibi bir örtüsü vardır. åžapka ile aynı renkte veya birazcık daha açık, şapka tarafındaki birkaç santimetrelik kısımda sarımsı, diğer kısımlarında kırmızımtırak kahverenktedir.

etli kısım
gençken yumuşak, beyaz, olgunlukta sünger gibi, katı ve açık sarıdır, daha sonra yavaş yavaş kahverengi lekelilik kazanır.

spor izi
çok açık kırmızımtırak sarıdır.

yetişme yeri ve zamanı
temmuz ve eylül arasında yapraklı ağaç meşçerelerinde bilhassa kayın ormanlarında ve sınırlarında, bazen çam meşçerelerinde gelişir.
badem gibi latif tadı, balık gibi kokusu vardır. kolay tanınabilen bir mantardır, bilhassa bol miktarda çıkarılan beyaz sıvısı ile iyi ayırdedilebilir, bu sıvı çok lezzetlidir, renk değiştirmez ve balık kokusundadır. taze mantar kesildiği zaman bol miktarda beyaz sıvısı akar, halbuki kuru ve yaşlı nümunelerde bu özellik yoktur, yani yaşlı mantar numuneleri beyaz sıvıdan yoksundur. salamura edilmiş balık gibi olan kokusu, mantar numuneleri öldükçe artar. yenilebilen iyi bir mantardır, hatta çiğ olarak bile emniyetle yenebilir. tuzlanıp baharatla muamele edildiği, sıcak yağda kızartıldığı zaman çok lezzetli olur. kızartılırken lamelleri yukarı gelecek şekilde tavaya konulmalıdır. çorbalar için de iyidir. bununla beraber, tadı çok acı olan ve şapkasının ortasında konik bir çıkıntı bulunan lactarius rufus ile karıştırılmamalıdır, bu mantar zehirli değildir fakat yenmesi lezzet bakımından tavsiye edilmez. bir lezzet denemesi yapmak üzere latif olduğundan emin olmak için küçük bir parça çiğ olarak tadılabilir.

http://www.ogm.gov.tr/sites...
devamını gör...
4. (Tematik)




--- alıntı ---

Gençken sarı olan olgunlaştıkça ise kırmızı renge dönen tirmit mantarı halk arasında geyik mantarı olarak da bilinir. Karadeniz bölgesinde yoğunluklu olarak görülür. Pişirilmesi kolay ve lezzetli bir mantardır. Tuzlu ve baharatlı olarak pişirildiğinde yemeklerin yanına servis edebileceğiniz iyi bir ara sıcak olacaktır.

--- alıntı ---

devamını gör...
çocukluğumun mantarıdır... babamın elinde gıdık (küçük üzüm ya da incir sepeti) toplayıp getirdiği turuncumsu, güzel kokulu mantar... fındık kirmiti derdi adına... kokusu biraz balığa benzer, tadı bademi andırır... soğanla kavrularak yendiği gibi kızgın yağda kızartarak da yenir...

devamını gör...

Bu başlığa bir şeyler girmek için üye olabilirsiniz.

Benzer Başlıklar